صف کامیونها در مرز بازرگان و انتظار طولانی رانندگان برای عبور از این گذرگاه، همچنان یکی از چالشهای اصلی تجارت جادهای ایران و ترکیه است. بر اساس اظهارات رانندگان و آمار اعلامشده از سوی مسئولان، زمان انتظار در برخی موارد به حدود ۲۰ روز رسیده است.
اختلاف میان ظرفیت عبور کامیونها در دو سوی مرز بازرگان، به یکی از عوامل اثرگذار بر تشکیل صفهای طولانی تبدیل شده است. آمار اعلامشده نشان میدهد روزانه حدود ۳۰۰ کامیون ایرانی از مرز خارج میشوند؛ در حالی که حدود ۶۰۰ کامیون از سمت ترکیه با سرعت بیشتری وارد سرزمین اصلی میشوند.
| شاخص | وضعیت اعلامشده |
|---|---|
| مدت انتظار گزارششده برای رانندگان | تا حدود ۲۰ روز |
| خروج روزانه کامیونهای ایرانی از مرز | حدود ۳۰۰ دستگاه |
| ورود روزانه کامیونها از طرف ترکیه | حدود ۶۰۰ دستگاه |
| نسبت ظرفیت عبور اعلامشده | حدود ۱ به ۲ به نفع جریان ورودی از ترکیه |
این اختلاف ظرفیت، نشان میدهد جریان حرکت کامیونها در مرز بازرگان بهصورت متوازن انجام نمیشود. وقتی خروج ناوگان ایرانی با سرعت پایینتری نسبت به ورود کامیونها از طرف ترکیه انجام شود، صف در سمت ایران افزایش پیدا میکند.
بررسی اظهارات رانندگان و آمار موجود نشان میدهد مشکل صف کامیونها به یک عامل واحد محدود نیست. دو گلوگاه اصلی مطرح شدهاند:
پذیرش و پردازش کامیونها در مرز بازرگان
فرآیندهای کنترل، پذیرش، اسناد، تشریفات مرزی و مدیریت ناوگان میتواند سرعت خروج را کاهش دهد.
ظرفیت پذیرش و پردازش در طرف ترکیهای
کامیون ایرانی برای عبور کامل، به پذیرش در سوی مقابل نیز وابسته است. هر محدودیت عملیاتی، کنترل یا تأخیر در این بخش، مستقیماً بر صف سمت ایران اثر میگذارد.
طولانی شدن توقف کامیونها در مرز، هزینه مستقیم و غیرمستقیم برای رانندگان و صاحبان کالا ایجاد میکند:
تا زمان رفع گلوگاه، برنامه حمل کالا به ترکیه باید با فرض تأخیر بلندمدت تنظیم شود:
آمار اعلامشده، تفاوت ظرفیت عبور را نشان میدهد؛ اما برای انتساب قطعی علت صف به ایران یا ترکیه کافی نیست. باید آمار تفکیکی شامل ظرفیت ساعتی هر گیت، زمان کنترل گمرکی و مرزبانی، تعداد کامیونهای بازگشتی، زمان پذیرش در گمرک گوربولاغ ترکیه و سهم هر نوع کالا منتشر شود.
شرکت آریا تجارت بین الملل
تلفن تماس جهت مشاوره و ارائه خدمات
021-66550366-3